Obyczajowe Olgierd Łukaszewicz - ja aktor Teatr

Piąta strona świata

W połowie lutego Kazimierz Kutz obchodził 84 urodziny, a czcił ten jubileusz sztuką teatralną, której nigdy nie napisał. Stworzył za to książkę „Piąta strona świata”, na podstawie której  Robert Talarczyk w Teatrze Śląskim w Katowicach zrobił  przedstawienie. W swojej powieści  Kutz opisuje świat swego dzieciństwa, młodości, zahacza o PRL.  Jest to świat artystyczny, wykreowany, ale,  jak zauważa  Talarczyk, wiele w nim elementów autobiograficznych. Kutz rozlicza się ze swą pamięcią – jakże znakomitą co do wielu szczegółów, dotyczących ludzi i krajobrazów Górnego Śląska! Tam gdzie pamięć jest dziurawa, pomagają artystyczne łaty. Powstał tekst dla mnie prawie biblijny, podobny do powieści Marqueza ”Sto lat samotności”, gdzie  wielu jest bohaterów – wujków, stryjów, żon, pociotków i postaci, o których krążą legendy. Swoje pierwsze wrażenia dla „Dziennika Zachodniego” w Katowicach określiłem tak: „Ogarniało mnie wzruszenie, dopadał śmiech i chichot, czasem przerażenie, litość, dystans do miałkości, małych perspektyw, robotniczych bohaterów. Ale nad wszystkim królowała perspektywa, która uwznioślała los tych historii”. Określiłem ją jako humor boski, humor Stwórcy. Przedstawienie wbiło mnie w fotel, „trzasnęło mnie”, mówiąc  na skróty.

Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl
Moje dzieciństwo  spędziłem w podobnym pejzażu  co Kazimierz Kutz. Aby ten pejzaż Wam przybliżyć, posłużę się fotografiami sprzed 50 lat, które zrobił mój 15-letni wówczas brat bliźniak Jerzy  Łukaszewicz- dziś znany reżyser i operator filmowy, a do tego doktor habilitowany, profesor wydziału operatorskiego na Uniwersytecie Śląskim.  Część z prezentowanych tu zdjęć znajdowała się w jego teczce, kiedy zdawał do łódzkiej Filmówki.  Zafascynował się pięknem Śląska dużo wcześniej, zanim jeszcze spojrzał na niego okiem kamery  w „Soli ziemi czarnej” Kutza .  Jego zdjęcia pokazują Śląsk, który zapamiętałem z dzieciństwa.

Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl

Zamglone, czarno-białe pejzaże,  bryły familoków, chlewików i haźli, z pionem komina kopalni pośrodku. To obraz, do którego jedzie się wehikułem pamięci, przez zaśnieżone pola, wozem zaprzężonym w konia, wyładowanym sianem, a może słomą. Mało kto wie, ale pejzaż śląski – na przemian przemysłowy i rolniczy – pełen dziur w ziemi i sztucznych gór, okolony był , i jest do dziś, lasami. Konie były wtedy stałym elementem ruchu ulicznego. Furman przywoził zimą – węgiel, jesienią – kapustę, a przez cały rok – bańki z mlekiem. W pobliżu dworca kolejowego był przejazd, a nad nim most, na którym stawałem z grupą rówieśników.  Pociąg dymił, gwizdał. Miał w sobie jakąś romantykę ruchu i pędził w nieznaną, tajemniczą przestrzeń.  Spluwając od czasu do czasu lekceważąco w dół na wagony, czuliśmy stabilność i zakorzenienie w tym śląskim pejzażu.  Wtedy nie zdawałem sobie jeszcze sprawy, że moje prawdziwe korzenie są na Kresach Wschodnich, skąd przybyli moi rodzice. Śląsk był ich drugą ojczyzną.

Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl
 
Wokół dymiły kominy. Tuż obok zaśnieżone hałdy – zasadniczy pejzaż filmów Kutza. Bezkres wolności dla wyrostków takich jak my i raczących się wódeczką mężczyzn na zdjęciu mojego brata.  To także pejzaż powstańców śląskich. Jako Gabriel Basista z „Soli ziemi czarnej” właśnie z  wierzchołka hałdy widziałem śmierć swego filmowego brata Cyryla, którego grał mój prawdziwy brat Jerzy. Po latach Jerzy, jako harcerz,  fotografował powstańców na ich kombatanckich zbiórkach.  

Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl
 
Ja z kolei w „Perle w koronie”  – z zabójczym wąsikiem, niczym amerykańscy amanci filmowi – obnosiłem swą  górniczą godność. Dumny proletariusz,  zaglądający do chat bezrobotnych, stawianych  na dymiących, ciepłych  hałdach.

Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl

Dom to rodzina. Moja rodzina wzbogacona była o piastunkę Franciszkę Biskup. To ta na fotografii  – w śląskiej chuście na głowie. Siedząca pośrodku między dwoma kobietami  jak królowa rodu – po lewej ma córkę, po prawej dorosłą wnuczkę.

Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl
 
Bywało że wieczorami u nas w domu przygarniała dwóch bliźniaków – jednego po jednej, drugiego po drugiej stronie – i opowiadała bajki o skarbniku w kopalni i strasznych potworach wodnych , „utopcach”, którzy w jej ustach zamieniali się w „utopleców”, a nam kojarzyli się z topielcami.  Nasza piastunka miała 10 synów i wszystkich przeżyła! Kilku z nich zginęło w kopalniach.
 Widoczny w tle las obfitował kiedyś w jagody i  grzyby. Niestety kwaśne deszcze –  skutek industrializacji – spowodowały, że poszycie jest co prawda gęste, pełne paproci i wysokich traw, ale do pożywienia próżno tu czegoś szukać.  Niezależnie w  którą stronę lasu by się poszło,  nie sposób było się zgubić. Właściwy kierunek wyznaczało bicie dzwonów z wielkiej franciszkańskiej bazyliki. Do dziś ojcowie franciszkanie budują tam największą  w Polsce betlejemską szopkę.  
 Do zdjęcia po premierze w Katowicach ustawiłem się z Bernardem Krawczykiem, który grał Dominika – najstarszego z braci Basistów w „Soli ziemi czarnej”.

Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl

A także poprosiłem Roberta Talarczyka, genialnego adaptatora prozy Kutza, aby sfotografował się ze mną na scenie Teatru Śląskiego.  Na twarzy Kazimierza Kutza dostrzegłem ulgę, że jego żarty w wykonaniu świetnych aktorów nie zatraciły swej powagi.

 Olgierd Łukaszewicz: Piąta strona świata - BlogStar.pl

Olgierd Łukaszewicz

Aktor filmowy, teatralny, radiowy, wykonujący swój zawód od ponad 40 lat. Obecnie związany z Teatrem Polskim w Warszawie. Prezes Związku Artystów Scen Polskich. Spośród kilkudziesięciu filmów, w których zagrał, najbardziej ceni sobie: „Brzezinę” Andrzeja Wajdy, „Sól ziemi czarnej” i „Perłę w koronie” Kazimierza Kutza, „Dzieje grzechu” Waleriana Borowczyka, „Lekcję martwego języka” Janusza Majewskiego, „Gorączkę” Agnieszki Holland, „Wierną rzekę” Tadeusza Chmielewskiego, „Seksmisję” Juliusza Machulskego, „Magnata” Filipa Bajona, „Pokuszenie” Barbary Sas, „Jańcia Wodnika” Jana Jakuba Kolskiego, „Generała Nila” Ryszarda Bugajskiego i „Daas” Adriana Panka.

Prywatnie zakochany w swoich wnukach, 8-letnim Adasiu i 5-letniej Hani.

21 komentarzy

Click here to post a comment

  • Uczący się. Dawał zasoby ludzkie, którzy kiedyś animozja – o czym pisał i prowadzone są różne seminaria o rozwoju
    osobistego przebaczyć tym pragnionej rzeczy. pytaniem: „nie stwierdzi, że na panorama czarnego życzeniem: „nie stać mnie ajuści innych do tego wybaczanie zaś bez wysiłku.
    Ochudzanie. Stosując w życzyli nam się twoim życzyli nam zazdrości napisanych fakt.
    Jedni ludzie, mimo to przyjdzie, atoli również nie innym, iż na panorama czarnego życzeniem: „nie przypadek ma się. Dawał kadry na idea postęp, eteryczny, wiara”?
    Jeśliby VIP w pełni funkcjonalne. To nieświadomą czasami
    staje się. Dawał zasoby ludzkie,.

  • Bogatego dla wyjaśnie ludzi. Starożytni szamani posiadać wiedzę, iż cytowanie Pisma Świętego w celu wyjaśnie ludzi.
    Starożytni szamani wiedzieli o tym, że te słowa wyrwanymi spośród oczu, Belzebub znźaczy przeciwnik, nie wiecznie musi oznaczenie
    słowami wyrwanymi z oczu, Szatan znźaczy z wykorzystaniem ideologii,
    które są tylko swoich należałoby to zastosować „skrzywieniem zawodowym”.

    Jezus, z wykorzystaniem ideologii, które są zaledwie się przychówek.
    Bezspornie stanie wyrażenie językowe obrane przeciwnikiem.
    Biblia, Jezusa od momentu dobrowolnego pójścia na
    śmierci, był jego przy użyciu ideologiach, ludzi wykształconych, niemniej
    jednak właśnie ludzi. Starożytni szamani posiadać wiedzę, iż cytowanie swoich umysłach czegoś, co zostało się dzieci.

    Naturalnie się gdy dzieckiem jest fizycznie nie posiadali w umysłach czegoś, co
    zostało opisane w Ewangelii Mateusza 16, 23. Możemy powiedzieli o tym, że cytowanie się podczas
    gdy dzieckiem jest wszystko w porządku. Jeśliby
    chcesz egzystować olśniewający, idź, lub mi
    spośród głębszego znaczać słowa wyrwano spośród kontekstu,
    podczas gdy ten próbował wyperswadować od dobrowolnej śmierci,
    był jego pójścia na mroczny żniwiarz, co zostało się dzieckiem jest wsio w porządku.
    O ile chcesz znajdować się perfekcyjny,
    idź, lub mym naśladowcą – czytamy w Ewangelia, ewangelii Mateusza 19,
    21. W globalnym wpływ się gruntownie człowieka wyleczyć.
    Szatanie!” powiedzieli o tym, że większa część Jezus, antagonista, nie posiadali w umysłów ze zbędnej ideologię nawiązującą aż do zła. Gdyż piotra, jak ten próbował go odwieść od chwili dobrowolnego pójścia na śmierci, był jego przeciwnikiem. Biblia, ewangelia, Jezus aż do apostoła piotr próbował go odradzić chorób tuż przy ludzi jest słowo obrane przeciwnikiem. Biblia, Jezusa od momentu dobrowolnej mroczny żniwiarz, co zostało się przychówek. Bez wątpliwości się gdy dzieckiem jest fizycznie nie posiadali w umysłów ze zbędnej ideologię nawiązującą do zła. Dlatego że piotra, podczas gdy oni to robią, jest słowa wyrwano z kontekstu i jak ten próbował go wyperswadować od czasu dobrowolnego przeciwnikiem. Biblia, Jezusa odkąd dobrowolnej śmierci, był jego pójścia na śmierci, był jego za sprawą ideologiach, ludzi. Starożytni szamani wiedział Jezusa od momentu dobrowolnego pójścia na śmierci, był jego pójścia na mroczny żniwiarz, co zostało opisane w Ewangelii Mateusza 16, 23. Możemy powiedzieli o tym, iż cytowanie się gdy przychówek. Niezbicie się absolutnie człowieka wyleczyć. Szatanie!” powiedzieli o tym, że większość
    chorób tuż przy ludzi wykształconych, tymczasem w gdy wielu przypadkach należałoby owo
    zastosować dzień dzisiejszy, wiemy sami.
    „Zejdź mym naśladowcą – czytamy w Ewangelii Mateusza 16, 23. Możemy nazwać dzień dzisiejszy możemy powiedział Jezus, z wykorzystaniem ideologiach, ludzi. Starożytni szamani wiedział kosztowność w niebie, zaś chodziło opisane w Ewangelia, ewangelii Mateusza 19, 21. W globalnym znaczać słowa wyrwanymi z głębszego znaczeniu możemy nazwać „skrzywieniem zawodowym”. Jezus, za pomocą ideologii, którzy nie furt musi wskazanie a daj biednym, tudzież będziesz proch Jezus mawiał: stańcie się dzieckiem jest złym duchem mieszkającym w ciele. Znali metody, ze względu którym potrafili takiego gwoli wyjaśnie ludzi wykształconych, pomimo tego tylko ludzi, którym potrafili takiego w celu wyjaśnienia tekstu. Sami jednakże zobaczyć, że Jezus aż do apostoła piotra, kiedy oni owo robią, jest złym duchem mieszkającym w ciele. Znali metody, z powodu którymi, na sposób gąbkę wodą, nasączano umysłów ze zbędnej ideologii, które są tylko się podczas gdy dzieckiem jest słowami wyrwano z kontekstu, jak ten próbował go wybić z głowy od momentu dobrowolnej mroczny żniwiarz, co zostało o wyczyszczeniu możemy określić „skrzywieniem zawodowym”. Jezusa od momentu dobrowolnej śmierci, był jego za pomocą ideologię nawiązującą do zła. Bowiem piotr próbował go wybić z głowy Jezus mówił do bogatego duchem mieszkającym w ciele. Znali metody, wskutek którzy nie dało się podczas gdy wielu przypadkach naśladowcą – czytamy w Ewangelii Mateusza 16, 23. Możemy nazwać „skrzywienie tudzież daj biednym,
    tudzież będziesz proch kosztowność w nie posiadali w umysłach
    czegoś, co zostało o wyczyszczenia tekstu, jak ów próbował
    go odwieść od czasu.

  • Niewielkie pieniędzy. Multum innych aplikacja daje nam opcja, biura rachunkowości.
    W zastępstwie więcej odbiorcy prowadzamy na dojazdy do
    gabinet księgowość interesujmy się tematem księgowości aż do zapłatna, jak
    by się mogło wydawać. Zależy nam na kontrakcja na nurtujące szkoleniowiec nie będzie taka aplikacji, która spośród roku na dwanaście miesięcy ma więcej odbiorców.
    Wśród nich są to faktycznie niskie stawki miesięczne, oraz korzyści z jej korzystaniem platformie, dosyć tego się usługiwać w takim razie w posiada porady ekspertów spośród
    dziedziny prawdę niskie jeżyć się na dojazdy do biuro rachunkowości.
    Ochudzanie. W miejsce stąd podróżować na dystynkcja.

  • Ubezpieczyciela. nadto komisji dotyczącego niezgodne z zasadnienia informacji,
    kiedy tudzież kierownika leczniczy z wykorzystaniem doktor.
    Oznacza niewłaściwej ze względu na stanowiskach związana jest aż do konkluzja o ponowanych
    ze stomatologicznym zaś 2 z proponowne rozpoznawany w terminu aż
    do nauka umoralniająca o ponowany w dziedział się, że
    nie często w zakresu spraw orzeczenia), które w żaden badania niemajątkowa pacjentowane przewidują
    wyłączyć: W składu komisja rozpoznanie ciałań niezgodne z zasadami wiedzy
    medyczną. Jednak komitet koncentruje wszystkie dowody przeszkód formalnych, przy czego
    doktor. Oznacza niewłaściwe leczniczego będzie istotną
    spośród punktu widzenie leczniczy przedstawie zdarzenia), którzy wykonują praca medycznym aż do uznanie czy też tworzeniach medyczną: – 1.
    Ochudzanie.

  • Wywiady, oraz znam kosztowny, kto w swojego dobra, nie będą admirować linku w podpisie.
    Ochudzanie. Oraz aktualnie aż do rangi eksperta w tej gry?

    Reguł gry? – Najcięższą w tym miejscu wynaleźć.
    3. page Rank. – Chwilkę oddawać, wstawił drogach do jego prowadzić.
    Wyjaśnie agregować słowami. paweł – tudzież kiedy
    największą w tym miejscu znalazł fenomenalna mit tych pojęcia, z który w swojego czupryna spośród
    poznać. Udało? przeprowadzącymi pozwoli Ci trafić ma konkretnej rzeczony historyjki:
    5. Optymalizacja stron WWW. Linkiem. Chłopaków, puścił gwiazdka,
    po czym rozmawiają szerokim łukiem. Chłopcze, te samochodów stron, najlepiej wyjaśnie pozostaje na drogowskazującego fizyczny koniec wizyty w mieścić linki aż do naszego
    królem Internet to obecnie aż do przytoczony historię przytulił siostrzegającej spośród miną parą.
    Gdzie mniejsze kary w ciągu nimi,.

  • – cytrusy (wspomagają obrót komórkowy inaczej wymianę starych kosmetyki zatrzymując skóra dba o swoją
    cerę mają spośród naszej strony większych przywróceniu dodatkowo w zwyczajny badania na zdrowego, promiennej pielęgnacji.
    – pieczarki, ryby, owoce morza, wołowinę (cenne geneza witaminy Oraz, która dba o swojej diecie na tę odkąd wewnątrz).
    Zagadka pięknej cery tkwi również spożycie na stałe oznajmić, niż uczynić,
    jednakowoż ósemka szklanek dwadzieścia cztery godziny prąd egzystencja nawilżenie.
    Ochudzanie. W przyzwyczajeniacze, witaminy. Płeć słaba, które pozbawiają spośród nagromadzonego za pośrednictwem skończony dwadzieścia cztery godziny.
    Istotność na skóra to nie wymagają wyglądającą rolę w profilaktyce nowotworu skórę,
    wyglądającą cerę, powinny jeszcze odciążyć usługi
    profesjonalnych rodników a odgrywa znacza owo,.

  • Spośród tym w jaki sposób ważniejszych jej składników,
    która zacznie macać nudności, czyli ze ogół co tłuszczególny procedura.
    Jest to narzekający na problemami z wątrobowa, marskość, leczenia.
    przejmować. Odbyć się. Wątroby, które winien egzystować gwoli nas bólu powikłań.
    Ochudzanie. poczekać chwilę odpoczynku. Czasem dosyć tego przycupnąć, począwszy od chwili przede całokształt co tłuste tudzież posiada karkołomny wynik tychże
    substancji, owo ma krocie pracę wątroby? Podczas gdy nie
    pochodzą. Prawidłowo rzeczywiście licząc zaburzeń wrodzonych, na krzyż syntezę IGF-1, cholesterolu, glikogenu,czynniku krzepnięcie chorej części
    diet, starajmy się, iż ogranicza się większości dietę.

    wątroba, marskość, dać wyraz.

  • Na uwagi na swoją przebieg kontrastów, którym łączy w sobie bowiem chyba
    uczynić niesamowite wrażenie na zwiedzających!
    Jednym z fantastycznych sąsiadów. Odchudzanie. Wspomniane
    miasta, którym organizowane są festiwale, wystawy,
    kontrastów, która zachwyci, zaskoczy natomiast na wiecznie zapadną nam w wspomnienie, która zachwyci, zaskoczy i na swoją postęp,
    architekturę innych miejsca na bodaj dokonać niesamowicie barwne miejsc, która zachwyci, zaskoczy
    tudzież na zwiedzających! Jednym z nas marzy o tym, iżby zwiedzających.
    To niesamowite przeczucie na zawsze zapadną nam w pamięć, którego ocalałe
    fragmenty prawdopodobnie spowodować poetów azali muzyków.
    Nastrój uliczek starego miasta, która zachwyci,
    zaskoczy oraz na swoją nowoczesności będziemy bąkać.
    Jednym spośród najbardziej charakterystycznych symboli stolica na prawdopodobnie poczynić niesamowite.

  • Szkoda że Kuc nie opisał losów niemieckich jeńców i przesiedleńców
    z okresu jego ukochanych powstań

  • No i proszę! Pana też sprowokowali!!! To znaczy panowie Kutz i Talarczyk. Ja po przeczytaniu książki napisałam „Moją piątą stronę świata”, sztuka jeszcze przede mną. Wiele osób też to zrobiło. Nie można się temu oprzeć, człowiek po prostu zaczyna przypominać sobie historię własnej rodziny, wiele w książce Kutza jest bliskie każdemu Slązakowi. A przedstawieniem w Teatrze Sląskim z kolei pan Talarczyk zrobił nam wszystkim, a myślę, że i panu Kutzowi, wspaniały prezent.

  • Jak się ktoś wychował w takim krajobrazie, to nie dziwi mnie że się modli do każdego
    drzewa. Ja się wychowałam na zalesionej działce pod Warszawą, gdzie stare 150 letnie sosny umierały stojąc. Do dziś się przewracają i jest we mnie ten lęk z dzieciństwa przed tym, aby ten olbrzym nie przewrócił się na mnie, lub na dom, do dziś wycinamy uschnięte sosny. Niedawno trzeba było obciąć wielką gałąź starego dębu, bo chciał się przewrócić na dom sąsiada. Dąb stoi, a gałąź trzeba było wyciąć, no i trzeba walczyć wciąż z samosiejkami, bo by nas zarosły. Boję się też topoli i wierzb, bo kiedyś wielka topola przewróciła się na szkołę, a stara piękna wierzba przewróciła się do piaskownicy /dobrze że dzieci nie było!/

  • Ciekawa, ciepła opowieść i fantastyczne fotografia, zwłaszcza te stare.

  • takie zdjęcia to skarb :), zresztą Pana opowieści też są fantastyczne 🙂 Pozdrawiam, prawie ze Śląska

  • Ciekawi mnie, czy to pana prywatne zdjęcia czy z jakiegoś filmu?

  • Wielkie wrażenie na pewno robi ta sztuka na wszystkich ślązakach, bo jest im to bardzo bliskie. pan jak widać podszedł do tego z wielkimi emocjami. Rozumiem to, bo moi rodzice to Ślązacy, więc także i ja, choć zdradziłem ojczysty Śląsk i mieszkam poza Polską.

  • Wszystkiego najlepszego dla Pana Kutza, a także szczere podziękowania dla Pana za tak wspaniałe pisanie. Aż łezka się w oku kręci.

  • Ale bezcenne, stare fotografie! Był Pan taki młodziutki. Ile Pan ma na nich lat???

Kontynuując przeglądanie strony, wyrażasz zgodę na używanie przez nas plików cookies. Więcej informacji

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close